Fotohistoria

Kto zrobił pierwsze zdjęcie w historii?

Czy zastanawiałeś się kiedyś, jak powstało pierwsze zdjęcie w historii? Kto je zrobił? Albo kiedy to miało miejsce? No cóż, żeby czegoś więcej się na ten temat dowiedzieć, musimy cofnąć się kilkaset lat wstecz – do pierwszej połowy XIX wieku. Dokładnie w roku 1826 francuski wynalazca – Joseph Nicéphore Niépce – wykonał pierwszą trwałą fotografię. Wprawdzie nie do końca przypominała ona zdjęcia, z którymi mamy do czynienia dzisiaj, jednak z pewnością był to historyczny wyczyn.

Historia pierwszego zdjęcia

Pierwsze zdjęcie zostało utrwalone na wypolerowanej płytce cynkowej, która była pokryta syryjskim asfaltem (czyli specjalnym rodzajem żywicy). Wcześniej jednak wynalazca eksperymentował również z innymi materiałami, mowa m.in. o papierze uczulonym chlorkiem srebra (już w roku 1816 udało mu się odwzorować na nim negatywowy obraz widoku za oknem, jednak nie potrafił go utrwalić), substancji takich jak tlenek manganu czy żelaza, które jaśniały pod wpływem światła (w dalszym ciągu jednak problemem była nieumiejętność zatrzymania obrazu na dłużej) czy roztworów kwasów na bazie kamienia (te jednak nie reagowały na światło).

Później Joseph Nicéphore Niépce zainteresował się właściwościami żywicy gwajakowca – skupiając się na tym, w jaki sposób reaguje na światło (pod jego wpływem robiła się twarda i zmieniała kolor). Za jej pośrednictwem nie udało mu się jednak uzyskać takiego efektu, jaki chciał, dlatego szukał dalej. W końcu wziął na warsztat żywicę zwaną asfaltem syryjskim i to ona okazała się jego kluczem do sukcesu. Wynalezioną przez siebie metodę nazwał heliografią – polegała na tym, że przez minimum osiem godzin należało naświetlać metalową płytkę pokrytą asfaltem syryjskim, a następnie polewać ją rozpuszczalnikiem. Tym sposobem w roku 1826 udało mu się na stałe utrwalić widok z okna swojej pracowni w Le Gras – było to pierwsze zdjęcie zrobione w historii.

To przełomowe odkrycie niestety nie wzbudziło dużego zainteresowania w Londynie, do którego wynalazca udał się, żeby je zaprezentować. Zainteresował się nim za to Louis Jacques Daguerre, który chciał poznać tajniki wymyślonej przez Niépce'a metody. I rzeczywiście w roku 1829 panowie weszli w spółkę. Niestety 4 lata później Niépce nagle zmarł, a Daguerre przywłaszczył sobie jego odkrycie, nieco je udoskonalił, a następnie ogłosił światu jako własne (całkowicie pomijając wkład wspólnika).

Gdzie obecnie znajduje się fotografia Niépce'a?

Obecnie, historyczne zdjęcie przedstawiające widok z pracowni Josepha Nicéphore'a Niépce'a znajduje się w zbiorach Gernsheim Collection of the Harry Ransom Humanities Research Center na University of Texas w Austin.